Novinarka Barbara Matejčić dobitnica je Specijalne nagrade Evropske nagrade za novinarstvo za istraživanje „Širokokutni kadar smrti“, objavljeno u Novostima i BIRN-u, koje se bavi okolnostima nastanka jedne od najpoznatijih ratnih fotografija iz Bosne i Hercegovine.
Nagrađeno istraživanje otvara pitanja o fotografijama egzekucije civila Huseina Krše i Hajrudina Muzurovića u Brčkom 1992. godine, koje je snimio beogradski fotograf Bojan Stojanović. Fotografije su 1993. godine osvojile nagradu World Press Photo i decenijama su bile jedan od simbola ratnog izvještavanja iz BiH.
U obrazloženju nagrade istaknuto je da je Matejčić, gotovo tri decenije kasnije, postavila pitanja koja su dugo ostajala bez odgovora: kako je fotograf mogao iz neposredne blizine dokumentovati ubistvo, zašto mu je počinilac to omogućio i da li je prisustvo kamere moglo utjecati na sam događaj.
Tokom istraživanja Matejčić je razgovarala s gotovo trideset sagovornika, među kojima su bili fotograf, počinilac zločina, članovi porodica žrtava, urednici Reutersa i članovi žirija World Press Photo iz 1993. godine. Analizirala je i sudsku dokumentaciju, spise o ratnim zločinima i arhivsku građu nastalu u protekle tri decenije.
Nagrada dolazi mjesec nakon što su Nezavisno udruženje novinara Srbije i Udruženje BH novinari zatražili od fondacije World Press Photo da povuče nagradu dodijeljenu Bojanu Stojanoviću. Organizacije su zatražile i formalno izvinjenje porodicama ubijenih Huseina Krše i Hajrudina Muzurovića, pozivajući se na nova saznanja o okolnostima nastanka fotografija i etička pitanja koja ona otvaraju.
Dodjelom jedne od najuglednijih evropskih novinarskih nagrada, istraživanje Barbare Matejčić dobilo je dodatnu međunarodnu potvrdu značaja za raspravu o ratnim zločinima, odgovornosti medija i etičkim granicama ratne fotografije.
Ovogodišnji dobitnici Evropske nagrade za novinarstvo proglašeni su u Lisabonu. Organizatori su naveli da nagrađeni radovi predstavljaju primjere upornog i odgovornog novinarstva koje preispituje zvanične narative, otkriva skrivene činjenice i otvara prostor za javnu raspravu o pitanjima od trajnog društvenog značaja.
Pored Barbare Matejčić, među ovogodišnjim dobitnicima su i novinari i istraživački timovi iz Nizozemske, Španije, Irske, Njemačke i međunarodnih redakcija. Svaki od dobitnika nagrađen je sa 10.000 eura za realizaciju ličnog novinarskog projekta.
Izvor: BH novinari / Fotografija: Vida TV
